Pokazywanie postów oznaczonych etykietą mała architektura. Pokaż wszystkie posty
Pokazywanie postów oznaczonych etykietą mała architektura. Pokaż wszystkie posty

poniedziałek, 1 grudnia 2025

Zbiór zdjęć autorstwa Adama Modzelewskiego

Gdy 6 lat temu blog Piecki-Migowo Historia dopiero startował, to w kilku pierwszych postach została opublikowana seria zdjęć z lat 1976-1979, których autorem jest Adam Modzelewski, jeden z pierwszych mieszkańców dzielnicy. Prawie wszystkie zdjęcia, pokazujące etapami rozbudowę osiedla, zostały wywołane z kolorowych slajdów, mają dobrą jakość (jak na tamte lata) i szkoda byłoby ich teraz nie powtórzyć. Tym razem wszystkie zostały zebrane do jednego zbiorczego artykułu, podobnie jak to miało miejsce w czerwcu tego roku z fotografiami Marka Kaliszczaka.

Pod każdym z 28 zdjęć znajduje się informacja o miejscu i dacie (czasem przybliżonej) jego wykonania.

 

 

 

Od lewej bloki: Nałkowskiej 5 i 6, Zabłockiego 6, Wileńska 59 (z tyłu). Między blokami widoczny supersam, obecnie Biedronka. Data wykonania zdjęcia - końcówka 1976 roku.

 

 
 
 
Od lewej bloki: Nałkowskiej 5 i 6, Zabłockiego 6. Data wykonania zdjęcia - końcówka 1976 roku.
 
 

 
Blok Zabłockiego 3, a na pierwszym planie przybudówka bloku Zabłockiego 10. W pierwszych latach mieściło się w niej przedszkole. Obecnie (po generalnym remoncie) jest tam Dom Seniora. Około 1977 r.  
 


Podobne ujęcie do powyższego.

 

 

Początek budowy bloku Zabłockiego 4 (tam gdzie stoi dźwig), oddanego do użytku w październiku 1977 r. Pozostałe bloki sąsiadujące z Zabłockiego 4 oddano jeszcze przed końcem 1976 r. Opóźnienie w budowie "czwórki" spowodowane było wzmacnianiem skarpy w miejscu budowy bloku. 


 

Początek budowy bloku Zabłockiego 4, oddanego do użytku w październiku 1977 r. 

 


Budowa bloku Zabłockiego 4, kolejny etap, 1977 r. 

 

 

Budowa bloku Zabłockiego 4, kolejny etap, 1977 r. 

 

 

Budowa bloku Zabłockiego 4, kolejny etap, 1977 r. 

 

 

Budowa bloku Zabłockiego 4, końcowy etap, 1977 r. 

 

 

Budowa placu zabaw (tzw. mała architektura) między blokami Zabłockiego 6 i 10, autorstwa Edwarda Roguszczaka i Swietłany Zerling. Place zabaw na osiedlu powstały w drugiej połowie lat 70., w ramach działań tzw. Grupy Kadyńskiej, skupiającej plastyków i architektów związanych z Międzynarodowymi Plenerami Ceramika dla Architektury, które Edward Roguszczak organizował w latach 1973-76 w Kadynach (wówczas woj. elbląskie).

 

 

Budowa placu zabaw (tzw. mała architektura) między blokami Zabłockiego 6, 8 i 10, autorstwa Edwarda Roguszczaka i Swietłany Zerling.

 

 

Budowa placu zabaw (tzw. mała architektura) między blokami Zabłockiego 6 i 10, autorstwa Edwarda Roguszczaka i Swietłany Zerling.

 

 

 Plac zabaw między blokami Zabłockiego 6 i 10, autorstwa Edwarda Roguszczaka i Swietłany Zerling. 

 

 

 Plac zabaw między blokami Zabłockiego 6 i 10, autorstwa Edwarda Roguszczaka i Swietłany Zerling. 

 

 

Silosy stojące przy wylocie ul. Migowskiej, 1977 r.

 

 

Spółdzielnia Mieszkaniowa "Morena" przy skrzyżowaniu ul. Migowskiej z Wileńską. W oddali domy przy ul. Migowskiej. 1977 r.

 

 

 Ulica Wileńska, a dalej teren na którym w latach 1989-1992 wybudowana zostanie ostatnia jednostka G osiedla Spółdzielni Mieszkaniowej "Morena" (ulice Raciborskiego, Myczkowskiego i Czubińskiego). 1977 r.

 

 

Poprzednie trzy zdjęcia ułożone w panoramę. 1977 r.

 

 

Od lewej bloki Wileńska 55, 53 i we fragmencie Zabłockiego 3. W dali zabudowania przy ul. Sobieskiego i Krętej. 1977 r.

 

 

Od lewej bloki Zabłockiego 3, 8 (w środku) i 10. W oddali domy na Suchaninie i budowa osiedla. 1977 r.

 

 

Blok Zabłockiego 10. W oddali domy na Suchaninie i budowa osiedla. 1977 r.

 


Poprzednie trzy zdjęcia ułożone w panoramę. 1977 r.

 


Zabudowania w miejscu, gdzie dziś przebiega Jaśkowa Dolina na odcinku między strzelnicą a rondem Pana Cogito. Na tyłach tych zabudowań ciągnie się dawny odcinek Jaśkowej Doliny, wkrótce przemianowany (a może już) na ulicę Kruczkowskiego, obecnie Matuszewskiego. Przybliżona data wykonania zdjęcia 1977-1978. 

 

 

Ciekawe zdjęcie z początku 1977 roku, a zrobione z bloku Wileńska 61 w kierunku ul. Piecewskiej i Migowa. Główna oś Piecewskiej zasłonięta jest przez część rusztowania, natomiast samochód jedzie jej odnogą, która prowadzi na osiedle. Wzdłuż ulicy stoją jeszcze dawne zabudowania gospodarskie wsi Piecki. Wysokie lipy na środku zdjęcia rosły do około 2010 roku przy skrzyżowaniu Piecewskiej z Jaśkową Doliną (tu jeszcze nie jest wytyczona, będzie biegła z prawej strony zdjęcia). W miejscu lip stoi teraz nowy obiekt (Jaśkowa Dolina 132), w którym mieści się Centrum Medyczne Lux Med. Jeszcze w tym samym roku (1977) zostanie wybudowany blok Gojawiczyńskiej 2, który usytuowany będzie w dolnej części zdjęcia.

 

 
 

Blok Zabłockiego 3, a z lewej Zabłockiego 10 z przybudówką. W pierwszych latach w przybudówce mieściło się przedszkole. Obecnie (po generalnym remoncie) jest tam Dom Seniora. Zdjęcie z około 1978- 1979 r.

 

 

 Widok na jednostkę A osiedla Spółdzielni Mieszkaniowej "Morena" od strony Piecewskiej (biegnie na dole, poza kadrem). W domu stojącym bliżej Piecewskiej działa dzisiaj szkoła muzyczna Roma. Drugiego z domów już nie ma. Na pustym terenie po prawej stronie rozpocznie się wkrótce budowa Szkoły Podstawowej nr 1 przy ul. Gojawiczyńskiej. Około 1979 r.

 

 

Widok na jednostkę A osiedla Spółdzielni Mieszkaniowej "Morena" od strony Piecewskiej. Na pustym terenie po prawej stronie rozpocznie się wkrótce budowa Szkoły Podstawowej nr 1 przy ul. Gojawiczyńskiej. Około 1979 r.

  


 

niedziela, 7 czerwca 2020

Mała architektura cz.3

Po małej architekturze na osiedlu nie ma już dzisiaj prawie śladu. Dawne place zabaw od lat są zastąpione nowymi, ale bez wątpienia te pierwsze cieszyły się dużym zainteresowaniem i są mile wspominane do dzisiaj, o czym świadczy spora ilość polubień i wspomnieniowych komentarzy na Facebooku w poprzednich częściach artykułu.

Na koniec cztery zdjęcia z pisma "Fundamenty" i ich współczesne odpowiedniki:

zdjęcie 1:  lokomotywa projektu Marii Kondratowicz na tle bloku Wileńska 55
zdjęcie 2: widok współczesny
zdjęcie 3: plac zabaw między Zabłockiego 6 a 10, pokazany na kolorowych zdjęciach w poprzedniej części (tutaj z trochę innej perspektywy)
zdjęcie 4: widok współczesny z nowymi placami zabaw
zdjęcie 5: plac zabaw przy Wileńskiej 59
zdjęcie 6: widok współczesny z nowym placem zabaw
zdjęcie 7:  trwa stawianie murku przed blokiem Piecewska 20 (ma tu stanąć rzeźba projektu Marii Kuczyńskiej)
zdjęcie 8: widok współczesny (murek, jak widać, zachował się do dziś)

- - - -
Źródło:
tygodnik społeczno-ekonomiczny "Fundamenty" nr 33, 1978 r. ("Gdańskie osiedla: Raz na kolorowo", aut. Włodzimierz Wodecki)

Za poprzednie zdjęcia i dodatkowe informacje dziękujemy jeszcze raz Panu Jackowi Krenzowi oraz Panu Adamowi Modzelewskiemu i Iwonie Adams.












niedziela, 24 maja 2020

Mała architektura cz.2

Fragment książki Jacka Krenza "Architektura znaczeń", Gdańsk 1997

"Sztuka w przestrzeni osiedlowej
Osiedla: Żabianka, Zaspa, Morena w Gdańsku
Jacek Krenz, Maria Kuczyńska
Projekty i realizacje: 1974-1984

Przestrzeń mieszkalna współczesnych osiedli mieszkaniowych, wznoszonych masowo w latach 70.i 80. w prymitywnej technologii prefabrykowanej, zredukowana została wyłącznie do podstawowej funkcji bytowej, tym samym pozbawiając mieszkańców możliwości przeżywania estetycznego ich otoczenia. Wywoływało to krytykę zarówno ze strony mieszkańców tych osiedli, jak i środowisk twórczych, których przedstawiciele podejmowali się różnych działań zmierzających do przeciwstawienia się monotonii i pustce znaczeniowej. Posługując się specjalnie w tym celu zaprojektowanymi elementami plastycznymi artyści plastycy i rzeźbiarze, często we współpracy z architektami, starali się dopisywać treści estetyczne i symboliczne, indywidualizować przestrzeń, tym samym sprowadzając skałę tych masowych mega rozwiązań do wymiarów życia jednostki człowieka-rodziny. Wzbogacenie struktury przestrzennej o jasno określone elementy, wytyczenie czytelnych kierunków, zaprojektowanie różnorodnych miejsc rekreacyjnych, dodanie zdecydowanej kolorystyki. Wszystko to sprawiło, że wiele osiedli nabrało określonego charakteru, cech
indywidualnych, ułatwiających identyfikację i sprzyjających wyższym fazom percepcji."

Prace te powstały w ramach działań Grupy Kadyńskiej, skupiającej plastyków i architektów
związanych z Międzynarodowymi Plenerami Ceramika dla Architektury, które Edward Roguszczak organizował w latach 1973-76 w Kadynach, w woj. elbląskim. Projekty i realizacje przedstawione zostały w pracy doktorskiej autora: Wartości estetyczne terenów otwartych w osiedlach mieszkaniowych, Gdańsk 1980. W rozprawie tej omówiono rolę wartości estetycznych w procesach kształtowania i percepcji środowiska przestrzennego.

Więcej o powstawaniu osiedlowej małej architektury, ze zdjęciami z Piecek-Migowa w cz. 1.
Dla przypomnienia link:
https://piecki-migowo-historia.blogspot.com/2020/05/maa-architektura-cz1.html

Na zdjęciach dołączonych do tej części widoczny jest kolejny plac zabaw (w różnych etapach budowy), ulokowany między blokami Zabłockiego 6 i 10, autorstwa Edwarda Roguszczaka i Swietłany Zerling.

O wspomnianych powyżej autorach można przeczytać na stronach:
https://pl.wikipedia.org/wiki/Jacek_Krenz
http://zbrojowniasztuki.pl/alma-mater/nestorzy/edward-roguszczak-,1272
https://pl.wikipedia.org/wiki/Swietlana_Zerling


Za zdjęcia (jak zawsze super jakości) udostępnione w tej części artykułu dziękujemy kolejny raz Panu Adamowi Modzelewskiemu.







niedziela, 10 maja 2020

Mała architektura cz.1

We wczesnych latach powstającego osiedla LWSM "Morena", dokładniej w drugiej połowie lat 70-tych, zaczęły pojawiać się budowane między blokami mieszkalnymi specyficzne kolorowe konstrukcje, tworzące place zabaw dla najmłodszych. Zapoczątkował ten pomysł niewielki kilkuosobowy zespół plastyków i architektów w skład którego wchodził m.in. Jacek Krenz - architekt (mieszkaniec Piecek-Migowa) i artyści plastycy Edward Roguszczak, Swietłana Zerling i Maria Kuczyńska. Grupa ta wyszła z propozycją rozwiązania przestrzeni między blokami mieszkalnymi, będąc autorami m.in. wioski indiańskiej, cieszącej się na Żabiance dużym zainteresowaniem młodych mieszkańców. Zespół ten zorganizował w siedzibie Stowarzyszenia Architektów Polskich w Gdańsku wystawę swoich projektów placów zabaw a także kolorystycznych rozwiązań na ścianach budynków. Spodobało się to Henrykowi Góreckiemu, ówczesnemu dyrektorowi Spółdzielni Mieszkaniowej "Morena", dbającemu o walory estetyczne swojego osiedla.
Pomysł wkrótce trafił do dyrektora gdańskiej Pracowni Sztuk Plastycznych, który w czerwcu 1977 r. podpisał umowę z Wojewódzką Spółdzielnią Mieszkaniową w sprawie plastycznego kształtowania osiedli w latach 1977-1985, skutkiem czego przy PSP powstał Ośrodek Plastycznego Kształtowania Zespołów Mieszkaniowych, liczący ok. 40 osób i skupiający całe gdańskie środowisko twórcze.
Mimo częstych problemów z brakiem środków do realizacji, plastycy wykonywali swoje projekty kolorystyki i zagospodarowania plastycznego osiedli w Trójmieście oraz w mniejszych miastach, starając się w swojej pracy łączyć walory artystyczne z elementami użytkowymi.
cdn.

Poniższe zdjęcia pochodzą z archiwum Pana Jacka Krenza, za które duże podziękowania. Zdjęcia przedstawiają kolorystykę elewacji bloków i place zabaw w obrębie ulic Nałkowskiej, Gojawiczyńskiej i Zabłockiego.

Źródło:
tygodnik społeczno-ekonomiczny "Fundamenty" nr 33, 1978 r. ("Gdańskie osiedla: Raz na kolorowo", aut. Włodzimierz Wodecki)
oraz
Iwona Adams - pomoc doraźna :)

---------

Edit:                                                                                 

Mała architektura cz.2

Mała architektura cz.3